Wie zich verdiept in het keuren van elektrisch gereedschap, komt al snel NEN 3140 tegen. Het is de norm waar keurmeesters, de Arbeidsinspectie en verzekeraars naar verwijzen. Maar wat staat er eigenlijk in, en wat betekent het voor u als ondernemer?
In dit artikel
Wat is NEN 3140?
NEN 3140 is de Nederlandse norm voor de bedrijfsvoering van elektrische installaties op laagspanning. Het is een aanvulling op de Europese norm NEN-EN 50110-1. De norm beschrijft hoe u veilig werkt aan en met elektrische installaties, en hoe u ze in goede staat houdt.
Een belangrijk deel gaat over arbeidsmiddelen: alles wat met een stekker wordt aangesloten en waarmee gewerkt wordt. Daaronder valt dus ook al uw elektrisch handgereedschap, uw verlengkabels en uw haspels. Voor die arbeidsmiddelen beschrijft NEN 3140 dat ze periodiek geïnspecteerd moeten worden, door wie, en hoe de resultaten worden vastgelegd.
Is NEN 3140 verplicht?
Formeel niet. Een norm is geen wet. Maar de Arbowet verplicht u om veilig te werken en uw arbeidsmiddelen periodiek te keuren, en NEN 3140 is de erkende manier om dat te doen. Werkt u volgens de norm, dan voldoet u in de praktijk aan de wettelijke eisen. Werkt u op een andere manier, dan moet u zelf aantonen dat die minstens zo veilig is. Dat is in de praktijk lastig. Lees ook is keuring van elektrisch gereedschap verplicht?
De rollen in NEN 3140
De norm werkt met rollen en verantwoordelijkheden. Voor het keuren van gereedschap zijn deze het belangrijkst:
| Rol | Wat houdt het in? |
|---|---|
| Installatieverantwoordelijke | Is eindverantwoordelijk voor de veilige staat van de installaties en arbeidsmiddelen binnen het bedrijf |
| Werkverantwoordelijke | Is verantwoordelijk voor de veilige uitvoering van een bepaald werk |
| Vakbekwaam persoon (VP) | Heeft de opleiding en ervaring om elektrische risico's zelf te beoordelen |
| Voldoende onderricht persoon (VOP) | Is opgeleid voor een specifieke taak, zoals het keuren van arbeidsmiddelen, en werkt binnen duidelijke instructies |
Het keuren van arbeidsmiddelen wordt uitgevoerd door een vakbekwaam persoon, of door een voldoende onderricht persoon die daarvoor is opgeleid en aangewezen.
Gereedschap laten keuren? Wij keuren op uw locatie, binnen 5 werkdagen ingepland. Vanaf € 6,95 per apparaat.
Hoe wordt er gekeurd: NEN-EN 50699
Voor de metingen zelf verwijst de praktijk naar NEN-EN 50699, de Europese norm voor de periodieke inspectie en beproeving van elektrische apparatuur. Die beschrijft welke metingen bij welk type apparaat horen en welke grenswaarden gelden. Een keuring bestaat uit:
- Een visuele inspectie van behuizing, snoer, trekontlasting en stekker
- Meting van de beschermingsleiding bij apparaten met randaarde (klasse I)
- Meting van de isolatieweerstand
- Meting van de lekstroom of aanraakstroom
- Een functionele test
- Vastleggen van de resultaten en labelen
Is een apparaat gerepareerd, dan wordt het daarna opnieuw beproefd. Daarvoor bestaat een aparte norm, NEN-EN 50678. Welke metingen bij welk apparaat horen, hangt af van de beschermingsklasse. Dat leggen we uit in beschermingsklassen I, II en III.
Wat moet u als ondernemer regelen?
Volgens NEN 3140 zorgt u in ieder geval voor:
- Een overzicht van al uw elektrische arbeidsmiddelen
- Een keuringstermijn per groep apparaten, gebaseerd op de risico's
- Periodieke keuring door een deskundige
- Registratie van de resultaten
- Een werkwijze voor afgekeurd gereedschap
Besteedt u de keuring uit, dan regelt het keuringsbedrijf het grootste deel hiervan. Bij ons krijgt u een compleet digitaal register met herinneringen.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen NEN 3140 en NEN 1010?
NEN 1010 gaat over het ontwerpen en aanleggen van nieuwe elektrische installaties. NEN 3140 gaat over het veilig gebruiken en in stand houden ervan, inclusief de periodieke keuring van arbeidsmiddelen.
Heb ik een NEN 3140 certificaat nodig?
Er bestaat geen algemeen NEN 3140 certificaat voor bedrijven. Wat u nodig heeft, is aantoonbare keuring van uw arbeidsmiddelen door een deskundige, vastgelegd in een rapport of register.
Geldt NEN 3140 ook voor kantoorapparatuur?
Ja, ook apparatuur op kantoor valt onder de norm. Omdat het risico lager is, is een langere keuringstermijn meestal voldoende.
Keuring bij u in de buurt
Wij keuren op locatie in heel Flevoland en de regio tot ongeveer 50 km rond Lelystad. Lees hoe de keuring werkt of kijk direct per plaats, bijvoorbeeld in Lelystad, Almere, Vaassen, Heerde, Hattem, Zwartsluis en Hasselt. Alle plaatsen en voorrijkosten staan op de pagina werkgebied.
